Noorderbreedte biedt al jaren complexe en specialistische (ouderen)zorg in Fryslân. Denk aan mensen met het syndroom van Korsakov, gerontopsychiatrie+ en de ziekte van Huntington. Daar komt nu officieel een nieuwe doelgroep bij: mensen met multiple sclerose+. Teamleider zorg Tanna Dijkstra en verpleegkundige Harm Drevijn vertellen hoe locatie Erasmus toewerkt naar een Regionaal Expertise Centrum (REC). De officiële erkenning wordt nog dit jaar verwacht.
“De proefvisitatie in mei is heel goed verlopen”, vertelt Tanna. “We zijn dus eigenlijk al best wel goed beoordeeld. De eindvisitatie vindt in september plaats. Dat we het nu al zo goed doen, maakt mij best wel trots.”
Harm deelt die trots eveneens. “De REC-status die we hopelijk in het najaar krijgen, laat zien hoeveel ervaring we hebben met MS+. Die expertise hebben we echt binnen Noorderbreedte opgebouwd.” De verhuizing van afdeling Lotus van Florastate naar Erasmus in 2024 gaf volgens Harm en Tanna een impuls aan de ontwikkeling tot expertisecentrum. “Erasmus is een moderner gebouw dat beter voldoet aan de eisen voor deze specialistische zorg”, legt Tanna uit. “Hier hebben we ruimte voor een speciale afdeling voor bewoners met MS+. Daarnaast hebben we straks verspreid over onze locatie nog een aantal plekken voor mensen met deze specifieke zorgvraag.”
Progressieve ziekte
Harm legt uit dat MS+ staat voor multiple sclerose in een vergevorderd stadium. “Iemand is dan vaak volledig afhankelijk van zorg en ondersteuning”, zegt hij. “Multiple sclerose is een progressieve ziekte van het centrale zenuwstelsel. Naast lichamelijke problemen treden er vaak ook cognitieve achteruitgang en gedragsveranderingen op. De zorg kan zo intensief worden dat thuis wonen niet meer mogelijk is.”
In Nederland zijn er ruim tweehonderd mensen bij wie deze situatie speelt. In Noord-Nederland bestaat nu nog geen Regionaal Expertise Centrum voor MS+. Het Kenniscentrum MS in de langdurige zorg wist dat Noorderbreedte al specialistische zorg bood en benaderde Noorderbreedte, waarbij Erasmus is gekozen als ideale locatie. Dat verzoek paste perfect bij de missie van Noorderbreedte: de best mogelijke (regionale) zorg leveren.
Impact MS+ is groot
“Mensen met MS+ verliezen vaak al op jonge leeftijd hun zelfstandigheid”, vertelt Harm. “Dat heeft een enorme impact, zowel op henzelf als op hun naasten. Ze leven al jaren met de ziekte en ontwikkelen vaak een sterke overlevingsdrang. Ze willen graag regie houden, terwijl sommigen volledig afhankelijk raken.”
Binnen Erasmus wordt de zorg zoveel mogelijk afgestemd op elke bewoner. “We kijken altijd naar wat iemand nog wél kan”, zegt Harm. “Tegelijkertijd helpen we ook bij het accepteren van wat niet meer lukt en wat hierin nodig is. Dit doen we samen met het multidisciplinair team om de bewoners zoveel mogelijk te begeleiden vanuit de benodigde deskundigheid.”
Afdeling aanpassen
De bewoners die komen wonen op de specialistische afdeling binnen Erasmus, hebben de specialistische zorg nodig die past bij de doelgroep MS+. “De geclusterde afdeling gaan we verder aanpassen”, vertelt Tanna. “De plannen liggen al klaar. Zo installeren we tilliften aan een plafondrail, maken we de buurtkamer zo prikkelarm mogelijk en richten we de afdeling in op extra grote rolstoelen. Er moet voldoende ruimte zijn om te kunnen draaien.”
“We gaan ook domotica inzetten”, vult Harm aan. “Denk aan systemen waarmee bewoners zelf het licht kunnen bedienen, de temperatuur kunnen regelen en deuren en gordijnen kunnen openen. Zo geven we toch weer een stukje eigen regie terug. Dat is voor deze doelgroep heel belangrijk.”
Expert
Ook voor Tanna is haar functie als teamleider zorg voor deze specialistische afdeling persoonlijk veel waard. “Tijdens mijn opleiding liep ik stage bij Noorderbreedte Florastate. Nu ben ik teamleider van de Lotus-afdeling in Erasmus. Dat voelt bijzonder. Ik vind het geweldig om samen met collega’s expert te worden in MS+-zorg. We kunnen zo’n groot verschil maken. En als REC delen we die kennis natuurlijk ook met anderen, onder wie collega’s en externe partijen. Zo kunnen we met elkaar de zorg continu verder verbeteren.”
Dat is ook absoluut de ambitie van Harm. “Mensen met MS+ ervaren zo veel onmacht en verlies van regie. Dat is enorm zwaar. Daarom wil ik hen zo goed mogelijk ondersteunen. Vanuit ons expertisecentrum bieden we ook consultatie en advies. Dat is bedoeld voor collega’s binnen Noorderbreedte en voor mensen met MS+ buiten onze organisatie. Verwijzers weten ons nu al te vinden. En dat is belangrijk, want mensen met MS+ verdienen de best mogelijke en persoonsgerichte zorg.”
Wat is een REC?
Een Regionaal Expertise Centrum is gespecialiseerd in de begeleiding, behandeling en verzorging van mensen met een specifieke aandoening. Vanuit een expertisecentrum wordt ook regionaal en landelijk onderzoek gedaan en kennis gedeeld. Andere zorgorganisaties en verwijzers kunnen er terecht voor consultatie en advies. Om een expertisecentrum MS+ te worden, moet Noorderbreedte voldoen aan strenge landelijke criteria. Erasmus is een van de vijf woonzorglocaties in Nederland die zich ontwikkelen tot een REC. Samen met het Kenniscentrum MS+ en de andere expertisecentra vormen zij straks een landelijk dekkend netwerk.
Specialistische zorg bij Noorderbreedte
Sinds 2018 is Toutenburg gecertificeerd als TopCare Expertisecentrum voor mensen met complexe aandoeningen.
Sinds juni 2022 is Toutenburg een REC voor mensen met het syndroom van Korsakov. Deze aandoening is een ernstige vorm van hersenschade en wordt gekenmerkt door geheugenstoornissen.
Sinds 2023 is Toutenburg een DEC voor de doelgroep gerontopsychiatrie (GP+). Dit is specialistische zorg voor ouderen met psychiatrische problemen in combinatie met lichamelijke klachten.
In 2023 is Friesma State benoemd tot Regionaal Expertise Centrum Huntington (REC). De ziekte van Huntington is een erfelijke aandoening die bepaalde delen van de hersenen aantast: de delen voor bewegen en cognitieve vaardigheden.
In 2025 wordt Erasmus naar verwachting officieel een REC voor MS+. Multiple sclerose is een ziekte van het centrale zenuwstelsel. MS+ staat voor specialistische zorg in een vergevorderd stadium van deze aandoening.